Hoe ben je in de archiefsector beland? Langs welke (om)wegen ben je er beland?

Mijn eerste ‘archiefervaring’ deed ik op in 1998 in het Laboratorium van Artificiële Intelligentie aan de Vrije Universiteit Brussel (VUB). Frank Scheelings gaf aan de studenten de opdracht om professoren te sensibiliseren voor het archiveren. Het werd een bijzondere ontmoeting. Professor Luc Steels was een ongelooflijk inspirerend man. Hij gaf me een rondleiding in zijn indrukwekkende labo en introduceerde me in zijn intrigerende wereld van de artificiële intelligentie (AI). Bijzonder, want op dat moment was het gebruik van e-mailadressen nog niet ingeburgerd en beschikte geen enkele universiteit over een digitaal leerplatform. En ja, professor Steels omarmde de archiefwereld. Snel daarna droeg hij zijn volledige archief over aan het Universiteitsarchief van de VUB. Of, hoe archieven en artificiële intelligentie een winning team kunnen zijn. Verwondering en oprechte interesse voor elkaars vakgebied maken het verschil. In hetzelfde academiejaar volgde ik ook de aggregaatsopleiding en gaf ik les in het secundair onderwijs. Daar leerde ik dat je je doelgroepen goed moet kennen én je boodschap best maximaal op je doelgroepen afstemt.

In hoeverre heeft je studie je voorbereid op je huidige job?

Heel veel! Je mag het effect van een goede opleiding niet onderschatten. Zowel mijn opleiding geschiedenis aan de Universiteit Gent (UGent), de lerarenopleiding (UGent) als de opleiding archivistiek (VUB) verschaften me stuk voor stuk inzichten en reikten me theorieën en methodes aan die op de werkvloer nuttig zijn. Dat neemt niet weg dat het levenslang leren nu eenmaal bij een maatschappij in volle verandering hoort. Het is belangrijk om te blijven zoeken naar kennis, ervaringen en opleidingen die aansluiten bij de noden van de dag. En dan is het uiteraard fijn dat een beroepsvereniging en expertisecentra hun rol spelen.

Wat is je ontroerendste archiefervaring?

Dit jaar leverde me twee bijzondere archiefervaringen op. Het meest pakkende moment bracht Jean Kluyskens (99 jaar) ons. Hij schonk het archief van zijn vader, professor Albert Kluyskens. Professor Kluyskens schreef het eerste Burgerlijk Wetboek in het Nederlands. We bekeken de archiefstukken en overliepen samen een eeuw vol anekdotes, herinneringen en emoties. Op het einde van het gesprek zei hij: “Ik kan de mooiste herinneringen van mijn leven op één hand tellen … en vandaag hoort erbij.” Dat was een kippenvelmoment. De doorboring van ons archiefdepot op 25 augustus dit jaar was ook een moment dat ik niet vlug zal vergeten. Hoe erg de situatie ook was, we konden op de snelle interventie en de expertise van de UGent’ers rekenen, waardoor we de ramp snel onder controle kregen. Het ontroerde ons. Never waste a good crisis.

Als je één dag lang minister van Cultuur of minister van Onderwijs was, met dictatoriale bevoegdheden, wat zou je dan veranderen aan de sector?

Als minister van Onderwijs zou ik een opleiding informatiewetenschappen inrichten waarbij er bijzondere aandacht is voor de principes van het recordscontinuüm en de eigenheid van het erfgoed.

Als minister van Cultuur zou ik de stadsarchieven en de universiteitsarchieven structureel én financieel ondersteunen. Vlaanderen is gekend vanwege haar historische steden, haar kennis en haar innovatie (naast chocolade en bier). Dat is een troef die Vlaanderen als regio best uitspeelt.