IFLA (International Federation of Library Associations and institutions is een internatio­nale organisatie die de biblio­theken, gebruikers en profes­sionelen vertegenwoordigt. Elk jaar organiseert IFLA een congres waarbij alle sec­ties werken rond een cen­traal thema. Dit jaar was dat Libraries, Solidarity, Society en vond het congres plaats van 19 tot 25 augustus.

Mijn eerste kennismaking met het congres was boeiend en kleurrijk, maar ook chaotisch, met meer dan 3.500 deelne­mers uit heel de wereld. Deze sessies vielen het meest op:

Libraries, a call to action - global vision

IFLA-presidente Donna Sheeder riep bibliotheken op om deel te nemen aan de Global Vision-discussie. Bibliotheken wereldwijd staan immers voor grote uit­dagingen. Daarom vroegen ze bibliotheekmedewerkers om op het thuisfront discussies te organiseren, om een hierrond een internationale visie te ont­wikkelen. Tot oktober kon men online stemmen voor de ver­zamelde ideeën. Vervolgens worden de ideeën opgenomen in een library map, met info over bibliotheken in heel de wereld. Ze laat zien hoe biblio­theken in verschillende landen bijdragen aan de Duurzame-Ontwikkelingsdoelstellingen van de VN. Door deze globale bibliotheekstatistieken te ver­zamelen wordt er een bewust­zijn gecreëerd en wordt duide­lijk welke impact bibliotheken hebben op de wereld.

De rol van de bibliothecaris in een steeds veranderende informatiemaatschappij is belangrijk in deze discus­sie. Bibliothecarissen heb­ben momenteel verschillende rollen, en de functie wordt steeds specialistischer. De bibliotheek wordt vaak ook een ontmoetingsplaats met evenementen, en ook die nieuwe uitdagingen zullen een invloed hebben op de rol van de bibliothecaris, waardoor zijn of haar rol misschien te specialistisch of nog veelzijdi­ger wordt.

The multicultural library manifesto toolkit

Door de globalisering van de economie, stijgende migratie, snellere communicatie, enz. zijn veel landen geëvolueerd naar een multiculturele samen­leving. Bibliotheken zijn een globaal begrip in de samen­leving, spelen een belang­rijke rol in het onderwijs, zijn maatschappelijk betrokken en fungeren als leer-, informatie- en culturele centra, waarbij ze hun werking afstemmen op verschillende interesses en gemeenschappen.

In 2011 introduceerde IFLA het Multicultural Library Manifest, dat vertaald werd in meer dan 30 talen, met daarin een aan­tal principes, onder andere:
•    Iedereen heeft recht op alle bibliotheek- en informatie­diensten.
•    Bibliotheken zorgen dat informatie in verschillende talen beschikbaar is.
•    Bibliotheken bieden aange­paste materialen en dien­sten aan voor verschillende gemeenschappen.
•    Het bibliotheekpersoneel weerspiegelt de maatschap­pij.

Met de bijhorende tool­kit wordt de multiculturele dienstverlening van de biblio­theken ondersteund en krijgen ze hulp bij de planning, toe­passing en handhaving van de principes uit het manifest. De toolkit bevat sjablonen om een missie te ontwikkelen, en omgevingsanalyse te maken en om de behoeften van de lokale gemeenschap in kaart te brengen. Met het workshop handboek kun je de principes van het manifest en de doel­stellingen van multiculturele diensten aan medewerkers, partners en publiek communi­ceren. En je vindt er best prac­tices in, zoals een onderzoeks­project in de Amerikaanse staat Missouri, waardoor de service voor Afrikaanse vluch­telingen aanzienlijk werd ver­beterd.

Booksgo, gamifying literature on smartphones in libraries, as a way to engage generation Y and Z in readership

De lezing werd ingeleid met een korte sessie over het boek Reality is broken. Why games make usb etter and how the change the world, waarin Jane McGonigal de invloed van games op het leven van tie­ners onderzoekt. Wereldwijd spelen meer dan een half bil­joen mensen minstens een uur per dage online games. Bij tieners geldt dit voor onge­veer 97 procent van de jon­gens en 94 procent van de meisjes. Op hun 21e hebben ze 10.000 uur gegamed, wat neerkomt op een gemiddelde schoolloopbaan. McGonigal wijst erop dat nieuwe techno­logieën ingezet kunnen wor­den om jongeren te stimule­ren om te lezen. Het Centre for Culture and Educaion ont­wierp bijvoorbeeld het spel The Witcher (gebaseerd op de verfilmde boekenserie Saga o wiedzminie van Andrzej Sapkowski) om de generatie Y en de generatie Z aan het lezen te krijgen. Het game was ontwikkeld zoals een boek, met een hoofdpersonage die beslissingen moest nemen waardoor zijn leven bepaald werd. Toen er geen vervolg werd gemaakt, ontleenden de gamers de boeken in de bib, omdat daarin het verhaal wel verder gaat.

Om de congresweek te beëin­digen, bezocht ik een paar plaatselijke bibliotheken in Wroclaw. Tomasz Makowski, hoofd van de Poolse natio­nale bibliotheek, vertelde dat Polen meer dan 32.000 biblio­theken telt, en vermeldde de openbare bibliotheek in het treinstation als mooi voor­beeld. De bib is inderdaad mooi, maar wel vrij klein. De technologische revolutie heb­ben ze niet gemist, maar de collectie is miniem, met enkele recente titels die in het oog springen en daarnaast vaak zeer verouderde (geschonken) boeken. De Lower Silesian Public Library doet  daarente­gen denken aan de jaren 70, ondanks de nieuwe compu­ters.

Een bezoek aan het IFLA-congres is zeer leerrijk en boeiend. Als je de kans krijgt om in 2018 naar het congres in Maleisië te gaan, moet je dat zeker doen!